De coliver a veciño: Víctor, o noso Rural Champ

No noso último post contamos como cambiou Anceu en sete tempadas. A comunidade xa non vive só dentro da casa. Agora esténdese pola aldea e por toda a comarca, a través de persoas que chegan, quedan e empezan a construír algo propio.

Víctor é un dos exemplos máis claros. Chegou a Anceu como coliver e, en realidade, nunca marchou.

Víctor, o coliver que se converteu en veciño.

De dúas habitacións abandonadas a un espazo de movemento

Víctor chegou a Anceu por primeira vez en 2022, para un par de estadías. Levaba uns anos movéndose dun sitio a outro despois de deixar Madrid e o seu traballo como profesor. Vivir un pouco aquí e un pouco alá deixárao algo esgotado e perdido. Ao principio, Anceu ía ser outra parada temporal. Pero gustoulle. Conectou coa xente de aquí. E viu posibilidades.

Así que, en lugar de seguir o seu camiño, decidiu parar un tempo, e foi coñecendo a aldea dándolle un pouco de vida á casa do pobo, con sesións de boxeo e de xadrez para quen quixese vir. Despois de contar que tiña plans de quedar máis tempo, convidárono a instalarse no vello bar da aldea. Ao principio non era gran cousa: dúas habitacións abandonadas, un baño e unha terraza baleira. Non houbo un gran plan nin unha única faísca. Medrou amodo, como medra unha horta; de feito, unha das moitas cousas que fixo foi plantar unha diante.

Medrou amodo, como medra unha horta.

O que empezou como un bar converteuse nun ximnasio. Pouco a pouco foi traendo un saco de boxeo, algunhas pesas e as colchonetas de Anceu, e converteu a sala principal do vello bar nun espazo de verdade para moverse e adestrar. Hoxe son uns 35 m² de tatami e material, abertos á aldea e a nós.

Mentres viaxaba, e ao principio da súa estadía en Anceu, gañaba a vida dando clases de idiomas en liña. O traballo deportivo foi medrando en silencio ao seu carón, tempada tras tempada, ata que nalgún momento deixou as clases en liña e lanzouse de todo.

Adestrando nenos en Pontevedra

Como o ximnasio de Anceu é máis ben un proxecto de paixón, tamén empezou a traballar en Pontevedra, a cidade grande máis próxima. Dende o ano pasado adestra un equipo de baloncesto de nenos pequenos.

Víctor traballa con nenos dende os dezaseis anos, e adestrar é o que máis lle gusta. Para el non se trata só de ensinar un deporte. Trátase de axudar a unha persoa pequena a medrar como deportista e, polo camiño, como mellor persoa.

Adestrar é o que máis lle gusta.

O equipo perdeu os seus dez primeiros partidos seguidos, en parte porque empezou xogando contra equipos maiores e con máis experiencia. El díxolles ás familias dende o principio que empezarían a gañar en marzo. E en marzo, gañaron.

Cando Víctor fala de adestrar e de crear equipos no rural, hai unhas cantas ideas que saen unha e outra vez:

• Primeiro hai que gañarse á xente. Tanto aos nenos como ás familias. Teñen que vir e comprometerse. Cando confían en que o esforzo é polo ben dos propios nenos, podes apertar e esixir máis (o ideal, adestrar dúas ou tres veces por semana).
• Perder ensina o que gañar non pode. A competición pon a un neno en situacións da vida real, un compañeiro que perde os nervios, unha decisión inxusta, ser claramente inferior, que constrúen unha madurez emocional que usará moito máis alá do baloncesto.
• Sen marcador. Os nenos xogan case sempre sen un marcador visible, para quitarlles presión. Igualmente notan cando un partido vai ben.
• Felicitar a decisión, non a canastra. Nunca felicita a un neno por anotar. Diso xa se alegra todo o mundo. Felicita a valentía de tirar, a decisión de volver defender, as cousas sinxelas ben feitas. Dille claramente a un neno cando non está a facer o que se lle pediu, pero nunca humilla a ninguén.
• A atención é a verdadeira batalla. Máis ca a técnica, o difícil hoxe é axudar aos nenos a manterse centrados e presentes. As distraccións están en todas partes e a capacidade de atención é curta. E iso vale tamén para os adultos, como el é o primeiro en admitir.
• Probalo todo, especializarse despois. Cre que os nenos deberían correr, saltar e rubir todo o posible. Un neno con capacidade física pode gozar de case calquera deporte, e dunha vida máis san cando sexa maior.

Rural Champs: dos máis pequenos aos máis maiores

O nome Rural Champs saíu dos adultos que viñeron a aquelas primeiras sesións de boxeo e adestramento. O que tiñan en común era a propia vida rural: cortar leña, cargar esterco ou cemento, manter unha horta en todas as estacións. Para vivir no campo hai que manter o corpo forte. Iso é un «campión rural»: alguén que vive e tira para adiante no rural, co bo e co duro.

Algúns dos primeiros Rural Champs, despois dunha sesión de boxeo na casa do pobo.

A partir desa idea, Rural Champs converteuse en algo que hoxe abrangue case unha vida enteira.

Os nenos. Pola súa paixón por adestrar, tamén quixo poñer cousas en marcha en Anceu e arredores. A través do colexio de Ponte Caldelas, o que empezou como unhas poucas sesións de baloncesto, soltas e divertidas, converteuse pouco a pouco nun pequeno club. Este ano, as xogadoras máis pequenas, sobre todo nenas, empezaron a participar en encontros de baby-basket con nenos doutras aldeas. Tamén hai un grupo de predeporte para os máis pequenos, que en realidade é movemento, xogos e sentirse a gusto no propio corpo. E cada xuño hai unha escola de verán en Anceu, un grupo pequeno duns doce nenos que mestura deporte, tempo no monte e na horta, e xogo creativo. A última edición foi este xuño.

Dunhas poucas sesións soltas a un pequeno club.

Os maiores. Un grupo para persoas duns 60 anos en diante, centrado en mobilidade e forza, para que envellecer sexa un pouco máis doado e a xente se siga movendo durante máis tempo. Empezou a través de Rural Hackers co apoio da Fundación «la Caixa», co nome de Nova Lonxevidade Rural (falaremos diso no noso próximo post), e funcionou tan ben que se abriu un segundo grupo. Agora as sesións son dúas veces por semana.

Os veciños, e nós. Para a idade media: adestramento funcional e boxeo no vello bar, varias veces por semana. É unha mestura de veciños da aldea e xente da nosa idade da zona, e está aberto aos colivers. A nosa comunidade pásase a miúdo a adestrar coa xente do lugar, que é xusto o tipo de cruzamento pequeno e cotián que esperabamos que Anceu puidese crear.

Comunidade, a dúas escalas

No noso último post contamos que unha comunidade funciona a dúas escalas á vez: a próxima, dentro da casa, e a máis ampla, tecida entre persoas de toda a comarca.

Escola de verán na horta.

Víctor é como se ve iso nunha soa persoa. Un antigo coliver que se converteu en veciño, e que hoxe conecta os nenos da aldea, os seus maiores, os seus adultos e os colivers que pasan por aquí, todo dende un vello bar reconvertido a dous pasos da casa.

Podes coñecer máis sobre o seu traballo en Rural Champs. E se che apetece formar parte da comunidade de Anceu, ven velo por ti mesmo.